Prof. dr hab. Wiesław Olkusz


Jednostka organizacyjna: Katedra Historii i Teorii Literatury

Adres e-mail: wieslaw.olkusz@uni.opole.pl

numer pokoju: 313


Zainteresowania badawcze

pozytywistyczna paremiologia i paremiografia; związki literatury z malarstwem (w dobie pozytywizmu i we współczesnej literaturze popularnej); filoorientalizm doby pozytywizmu i Młodej Polski; sztuka radiowa; krytyka literatury „osobnej” doby pozytywizmu


Monografie autorskie

Hreczkosiej – literat – pasjonat nauki. O paremiologicznych fascynacjach Józefa Blizińskiego, Opole 2016.

Między pedagogiką a literaturą. O Marii Ilnickiej jako krytyku literatury dla dzieci i młodzieży, Opole 2000.

Z pozytywistycznych zbliżeń literatury i malarstwa. Studia i szkice, Opole 1998.

Dyskretny urok sztuki radiowej. W świecie słuchowisk Kazimierza Kowalskiego, Opole 1995.

Poszukiwanie „nowej Golkondy piękna” i „prastarej mądrości Indii”, czyli pozytywiści polscy wobec kultury Orientu, Opole 1992.

Szczęśliwy mariaż literatury z malarstwem. Rzecz o fascynacjach estetycznych Marii Konopnickiej, Opole 1984.

Redakcje tomów

„Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Opolskiego. Filologia Polska 35” 1995.

K. Kowalski, Długi powrót Odysa [red. W. Olkusz], Opole 1988.

Artykuły naukowe

Paremia i wyrażenia przysłowiowe w twórczości Adolfa Dygasińskiego (na przykładzie „Zająca”, „Studia Slavica” [Ostrava] 2015, t. XIX, z. 1, s. 21-33.

Mariana Gawalewicza flirt ze sztuką ikoniczną. Z zapomnianych kart polskiej krytyki artystycznej 2 połowy XIX wieku, „Kwartalnik Opolski” 2014, nr 1, s. 47-62.

Zapomniany krytyk, zapomniane opowiadanie. „Rolnik” Hansa Holbeina młodszego a „Oracz” Wiktora Gomulickiego, czyli rzecz o pozytywistycznej ekfrazie. W: Literatury słowiańskie w kręgu tradycji kulturowych. Księga poświęcona pamięci Profesor Aleksandry Wieczorek. Pod red. J. Greń-Kuleszy, Opole 2014, s. 165-172.

„Obrazy są jak kwiaty, ideałem zamkniętym w linie i kolory”. Wiktora Gomulickiego wypowiedzi o sztuce ikonicznej, „Studia Slavica” 2014, t. XVIII, z. 2, s. 11-25.

Filmowa wyobraźnia komisarza Montalbano. O intertekstualności w prozie kryminalnej Andrei Camilleriego, „Literatura Ludowa” 2013, nr 2, s. 47-61.

„Radio jest moją największą pasją”. O słuchowiskach Kazimierza Kowalskiego słów kilka, „Indeks” 2012, nr 9/10, s. 24-28.

„Biblioteka Warszawska” z lat 1864-1894 jako źródło wiedzy o kulturze Chin i Japonii. W: Filologiczny widnokrąg. Obrazy stare i nowe. Pod red. K. Kossakowskiej-Jarosz i J. Nocoń, Opole 2012, s. 31-47.

[współautor: Ksenia Olkusz], Małe przestępstwa, wielkie literackie rozkosze. Intertekstualność w zbiorze opowiadań Andrei Camilleriego „Miesiąc z komisarzem Montalbano”, „Studia i Szkice Slawistyczne” 2011, t. XI, s. 235-249.

[współautor: Ksenia Olkusz], Policjant-erudyta. O literackich kontekstach w cyklu powieści kryminalnych o komisarzu Montalbano Andrei Camilleriego, „Prace Literackie” 2011, t. L, s. 137-153.

[współautor: Ksenia Olkusz], Dydaktyczny wymiar intertekstualności, czyli o cytatach w „Róży bez kolców” Zofii Urbanowskiej. W: Nie tylko o dydaktyce. Księga pamiątkowa ofiarowana Pani Profesor Annie Grochulskiej. Pod red. M. Obrusznik-Partyki i L. Pacan-Bonarek, Piotrków Trybunalski 2011, s. 259-274.

Twórczy kontynuator czy tylko zręczny naśladowca? Paremia w powieściach kryminalno-historycznych Mariusza Wollnego, „Literatura i Kultura Popularna” 2011, nr XVII, s. 147-187.

[współautorzy: Ksenia Olkusz, Aleksander Rzyman, Painters and Their Works – As Feature in Popular Literature, “International Journal of Art and Scieces” 2011, vol. 4, p. 114-123.

[współautor: Ksenia Olkusz], Dawni mistrzowie I ich dzieła w światowej literaturze popularnej (rekonesans), „Zbliżenia Interkulturowe” 2009, nr 6, s. 80-88.

W kręgu pozytywistycznej edukacji kulturowej. O przysłowiach i zwrotach przysłowiowych w „Róży bez kolców” Zofii Urbanowskiej. W: Album gdańskie. Prace ofiarowane profesorowi Józefowi Bachórzowi na siedemdziesiątą piątą rocznicę urodzin i pięćdziesięciolecie pracy nauczycielskiej. Pod red. J. Daty i B. Oleksowicza, Gdańsk 2009, s. 611-622.

Przysłowia i zwroty przysłowiowe w „Imieninach” Józefa Blizińskiego. W: Folklor – język – kultura. Księga jubileuszowa dedykowana Profesorowi Karolowi Danielowi Kadłubcowi. Praca zbiorowa pod red. D. Czubali, M. Miczki-Pajestki, Bielsko-Biała 2009, s. 177-188.

„Przysłowia są mądrością narodów”. O paremiach i zwrotach przysłowiowych w „Fotoplastykonie” Adama Zielińskiego. W: Poszukiwania is potkania. Szkice o twórczości Adama Zielińskiego. Red. E. Białek, K. Olkusz, Wrocław 2009, s. 165-175.

Józef Bliziński – pierwszy użytkownik (twórca?) przysłów i wyrażeń przysłowiowych, „Studia Slavica” 2008, t. XII, s. 67-84.

[współautor: Ksenia Olkusz], Pisarz w krainie obrazów. O inspiracji malarstwem Hieronima Boscha w twórczości Jarosława Grzędowicza, „Zbliżenia Interkulturowe” 2008, nr 4, s. 40-46.

Paremiologiczne zainteresowania Józefa Blizińskiego i ich refleksy w „Marcowym kawalerze”, „Kwartalnik Opolski” 2007, nr 2/3, s. 3-24.

Przysłowia i zwroty przysłowiowe w komedii „Szach i mat” Józefa Blizińskiego. W: Teksty – konteksty – interpretacje. W kręgu literatury, języka i kultury. Pod red. E. Dąbrowskiej i K. Kossakowskiej-Jarosz, Opole 2007, s. 237-254.

Przysłowia i zwroty przysłowiowe w korespondencji Józefa Blizińskiego, „Literatura Ludowa” 2006, nr 4/5, s. 3-14.

Paremia w listach Henryka Sienkiewicza do Jadwigi Janczewskiej. W: Ogród nauk filologicznych. Księga jubileuszowa poświęcona Profesorowi Stanisławowi Kochmanowi. Red. nauk. M. Balowski i W. Chlebda, Opole 2005, s. 483-493.

[współautor: Jolanta Olkusz], Między dezaprobatą a zachwytem. Krytyka pozytywistyczna wobec „Księżniczki” Zofii Urbanowskiej. W: W kręgu literatury i języka. Praca zbiorowa pod red. A. Grochulskiej, Piotrków Trybunalski 2005, s. 317-340.

„Duch mój wybłyśnie perłą w morzu na dnie…”. Konotacje perły w twórczości lirycznej Marii Konopnickiej. W: Ludzie – rzeczy – obrazy. Studia i szkice o epoce Marii Konopnickiej. Pod red. T. Budrewicza i Zb. Fałtynowicza, Suwałki 2004, s. 77-92.

Zapomniany przekład „Daodejing” Laoziego, „Przegląd Orientalistyczny” 2003, nr 3/4, s. 145-154

[współautor: Jolanta Olkusz], Intertekstualność „Księżniczki” Zofii Urbanowskiej, czyli o lekturach bohaterów pozytywistycznej „powieści dla dorastających panienek”. W: Na przełomie wieków. Studia i szkice ofiarowane Profesorowi Zdzisławowi Piaseckiemu w czterdziestolecie pracy naukowej. Red. nauk. W. Hendzel, P. Obrączka, Opole 2003, s. 199-219.

Integracja obrazu ze słowem. W kręgu refleksji Marii Ilnickiej o typograficznej sztuce książek dla dzieci i młodzieży, „Litteraria” 2000, t. XXXI, s. 35-51.

Baśń – cudowność – fantastyka. Refleksje Marii Ilnickiej na tle pozytywistycznej pedagogiki oraz krytyki literatury dla dzieci i młodzieży, „Literatura Ludowa” 2000, nr 4/5, s. 59-71.

„Najznakomitsza książka dla dzieci…”. Maria Ilnicka o „Robinsonie Cruzoe” i XIX-wiecznych „robinsonadach”, „Studia Slavica” 2000, t. IV, s. 47-61.

[współautor: Jolanta Olkusz], Książka pokolenia, czyli pozytywiści wobec „Robinsona Cruzoe” Daniela Defoe. Uwagi na marginesie dwóch rocznic. W: W literackim kręgu pozytywizmu i Młodej Polski. Studia i szkice. Pod red. W. Hendzla i Z. Piaseckiego, Opole 1999, s. 9-29.

Oddźwięki myśli indyjskiej w twórczości lirycznej Marii Konopnickiej, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Opolskiego. Filologia Polska 38” 1997, s. 67-78.

Motywy indyjskie w „Listach z podróży do Ameryki” Henryka Sienkiewicza. W: Spotkania Sienkiewiczowskie. Opole, 24-25 X 1996 w sto pięćdziesiątą rocznicę urodzin i osiemdziesiątą rocznicę śmierci pisarza oraz w stulecie powstania „Quo vadis?”. Praca zbiorowa pod red. Z. Piaseckiego, Opole 1997, s. 63-87.

Refleksy myśli indyjskiej w „Listach z podróży do Ameryki” Henryka Sienkiewicza, „Ruch Literacki” 1997, z. 2, s. 189-202.

Prawdziwy konterfekt pisarza przez pisarza skreślony [rec. S. Rogala, Pisarstwo Kazimierza Kowalskiego, Kielce 1996], „Strony” 1996, nr 5/6, s. 75-78.

[współautor: Jolanta Olkusz], Polonica holenderskie na wystawie w Dordrechcie, „Strony” 1996, nr 3/4, s. 33-41.

Topika antyczna i sposoby jej „resemantyzacji” w słuchowiskach Kazimierza Kowalskiego. W: Duktem czasów. Księga pamiątkowa ku czci Profesora Mariana Kaczmarka (1934-1994). [red. nauk. M. Bratuń, S. Gajda, J. Neuberg], Opole 1996, s. 211-220.

„Sprawozdanie z pogrzebu pisarza” – epitafium foniczne dla śląskiego Sokratesa. W: Rafał Urban. Człowiek i pisarz. Materiały sesji naukowej Opole, 14 grudnia 1994. Red. nauk. W. Hendzel, Opole 1995, s. 125-134.

Zygmunt Sarnecki – zapomniany krytyk sztuki. Rekonesans, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 35” 1995, s. 59-69.

„Ofelia, dziewczyna Hamleta” i „Ofélia, Hamletová nevesta”. O dwóch sposobach organizacji fonicznej utworu Kazimierza Kowalskiego, „Studia Slavica” 1995, t. II, s. 113-119.

[współautor: Jolanta Olkusz], „Pisać dla dzieci zasługa to wielka, ale i odpowiedzialność…”. Szkic o Marii Ilnickiej – zapomnianym krytyku literatury dla dzieci i młodzieży, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Opolskiego. Filologia Polska 35” 1995, s. 39-57.

Centon, albo „bigos literacki” przez Klemensa Junoszę-Szaniawskiego z paremiów przyrządzony, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 34” 1994, s. 13-22.

„My Polacy, ostatni synowie Ariów…”. Pozytywistyczne kontynuacje romantycznego mitu, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 32” 1994, s. 149-156.

Echa warszawskiego sukcesu „Jana Husa przed sądem w Konstancji” Václava Brožika w literaturze polskiej 2 połowy XIX wieku. przyczynek do dziejów polsko-czeskiej wzajemności w dobie pozytywizmu, „Studia Slavica” [Ostrava] 1993, č. 1, s. 125-133.

Definicje „Orient” i pochodne w polskich słownikach i encyklopediach XIX oraz XX wieku, „Sprawozdania OTPN. 1993. Wydział II Języka i Literatury” Opole 1993, seria B, nr 24, s. 51-58.

Wiedza o Hafizie w zwierciadle polskich encyklopedii powszechnych XIX i XX wieku, „Przegląd Orientalistyczny” 1993, nr 1/2, s. 58-63.

Konkursy literackie oraz formy pozaantenowej działalności Redakcji Literackiej Rozgłośni Regionalnej PR w Opolu (1957-1980), „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 33” 1993, s. 117-128.

Ghazal, pantun i ruba’i w praktyce artystycznej poetów polskiego pozytywizmu, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 31” 1993, s. 123-133.

[współautor: Jolanta Olkusz], „Kilka mysli o literaturze dziecinnej” Walerii Marrené-Morzkowskiej w kontekście pozytywistycznych programów wychowawczo-pedago-gicznych, „Kwartalnik Opolski” 1993, nr 2, s. 54-62.

„Perły japońskie i chińskie”, czyli pozytywistyczne zainteresowania Dalekim Wschodem, „Kwartalnik Opolski” 1993, nr 1, s. 40-52.

„Perły japońskie i chińskie”, czyli pozytywistyczne zainteresowania Dalekim Wschodem, „Kwartalnik Opolski” 1993, nr 2, s. 53-59.

Pełnoprawny partner słowa. Szkic o roli muzyki w słuchowiskach Kazimierza Kowalskiego, „Sprawozdania OTPN. Wydział II Języka i Literatury” 1992, seria B, nr 23, s. 45-53.

Na drodze ku nowoczesności. „Drugie pokolenie” pisarzy pozytywistycznych o impresjonizmie i symbolizmie w malarstwie. W: Z badań nad literaturą i sztuką drugiego pokolenia pozytywistów polskich. Studia i szkice pod red. Z. Piaseckiego, Opole 1992, s. 145-194.

Pozytywiści wobec twórczości Norberta Bonczyka. Przyczynek do dziejów recepcji w Królestwie i w Galicji, „Kwartalnik Opolski” 1991, nr 3/4, s. 6-17.

Pozytywizm. W: Epoki literackie. Pod red. A. Pryszczewskiej-Kozołub, Opole 1991, s. 43-54.

Orientalizm w poezji doby pozytywizmu, „Pamiętnik Literacki” 1991, z. 2, s. 17-59.

Dziennikarska artystyczna recepcja misteriów perskich (ta’zije) w Polsce w dobie pozytywizmu, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 30” 1991, s. 29-43.

Zapomniana dyskusja wokół polskich przekładów „Gulistanu” Sa’diego. Z dziejów recepcji literatur Wschodu w dobie pozytywizmu, „Pamiętnik Literacki” 1990, z. 3, s. 183-196.

„Nowe słuchowisko”, czyli o sposobach waloryzacji estetycznej reportażowych nagrań, „Sprawozdania OTPN 1987-1990. Wydział II Języka i Literatury” 1990, seria B, nr 22, s. 61-69.

Literatura indyjska na łamach „Biblioteki Warszawskiej” (1864-1890), „Sprawozdania OTPN 1990. Wydział II Języka i Literatury” 1990, seria B, nr 21, s. 63-74.

W kręgu barwy. O funkcji określeń barw w tomikach „Italia” i „Drobiazgi z podróżnej teki” Marii Konopnickiej. Streszczenie, „Sprawozdania OTPN 1987-1990. Wydział II Języka i Literatury” 1990, seria B, nr 21, s. 5-7.

O zainteresowaniach literaturami Wschodu wśród drugiej generacji pozytywistów. Juliana Łętowskiego „Firdusi”, „Sonety i ghazale” oraz „Fata morgana”, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 29” 1990, s. 45-61.

Literatury Wschodu na łamach tygodnika ilustrowanego „Kłosy” (1865-1890), „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 28” 1990, s. 23-36.

[współautor: Jolanta Olkusz], Literatura orientalna na łamach „Biblioteki Warszawskiej” w latach 1864-1890, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 27” 1989, s. 83-106.

W poszukiwaniu nowych form wyrazu. Feature na antenie Rozgłośni Regionalnej Polskiego Radia w Opolu, „Kwartalnik Opolski” 1987, nr 4, s. 15-28.

W tęczowych barwach rozkochany. O funkcji określeń barw w twórczości lirycznej Adama Asnyka, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 26” 1988, s. 61-77.

Komentarz. W: K. Kowalski, Długi powrót Odysa, Opole 1988, s. 269-315.

„W ziemię przemienianie. Elegia Kazimierza Kowalskiego na śmierć Katarzyny” jako przykład feature realizowanego w Rozgłośni Regionalnej PR w Opolu. W: W kręgu historii i teorii literatury. Księga ku czci profesora Jana Trzynadlowskiego. Red. B. Zakrzewski, A. Bazan, Wrocław 1987, s. 135-142.

Poezja w programie Redakcji Literackiej Rozgłośni Regionalnej PR w Opolu (1957-1980), „Materiały i Studia Opolskie” 1986, z. 59, s. 153-175.

Polska recepcja „Tysiąca nocy i jednej” w dobie pozytywizmu, „Pamiętnik Literacki” 1987, z. 4, s. 199-230.

Dzieła sztuki renesansowej jako przedmiot poetyckiego opisu w twórczości lirycznej Leonarda Sowińskiego, „Ruch Literacki” 1987, z. 1, s. 31-46.

O zainteresowaniach malarskich Marii Konopnickiej. Grottgerowskie wizje plastyczne w interpretacji autorki „Italii”. W: Maria Konopnicka w siedemdziesięciopięciolecie zgonu. Red. J. Z. Białek, J. Jarowiecki, Kraków 1987, s. 158-177.

Folklor, jego funkcja i sposoby realizacji fonicznej na przykładzie działalności Redakcji Literackiej Rozgłośni Regionalnej PR w Opolu, „Kwartalnik Opolski” 1986, nr 2, s. 49-59.

Elizy Orzeszkowej poglądy na sztuki plastyczne. Pogranicze estetyki i etyki, „Pamiętnik Literacki” 1986, z. 2, s. 65-86.

W kręgu barwy. O funkcji określeń barw w tomikach „Italia” i „Drobiazgi z podróżnej teki” Marii Konopnickiej, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 25” 1986, s. 35-51.

Pozytywistyczny trójgłos (L. Sowiński, Z. Sarnecki, M. Konopnicka) o Michale Aniele Buonarrotim, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 24” 1985, s. 17-31.

Orientalny topos róży i słowika (gul u bulbul) w polskiej literaturze pozytywistycznej, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 23” 1984, s. 17-28.

Malarstwo w twórczości literackiej Gabrieli Zapolskiej, „Pamiętnik Literacki” 1983, z. 4, s. 129-160. Przedruk w: Materiały do ćwiczeń. Seria II. Opracowania. Wyboru dokonała D. Knysz-Tomaszewska, Warszawa 1997, s. 513-532.

Pozytywiści warszawscy wobec twórczości plastycznej Józefa Chełmońskiego, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 22” 1983, s. 7-28.

Literatura a malarstwo. Z zagadnień recepcji dzieł sztuki przez polskich pisarzy realizmu i naturalizmu (Streszczenie pracy doktorskiej), „Biuletyn Polonistyczny” 1982, nr 1/2, s. 82-90.

Artur Grottger – medium przeżyć narodu. Z dziejów recepcji twórczości plastycznej przez polskich pisarzy pozytywistycznych, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 21” 1982, s. 19-43.

Pierwsi popularyzatorzy nabizmu w Polsce (W. Gerson, W. Gomulicki, G. Zapolska), „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 20” 1981, s. 33-47.

Wybrane motywy orientalne w literaturze polskiego pozytywizmu (sansara, karman, nirwana), „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 19” 1981, s. 27-46.

W kręgu malarstwa niderlandzkiego. Dzieła sztuki jako źródło inspiracji pisarzy 2 poł. XIX wieku, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 18” 1980, s. 95-114.

„Madonna Sykstyńska” Rafaela i jej reminiscencje w ,literaturze pozytywistycznej, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 17” 1979, s. 5-18.

„Powieści Wschodu i Zachodu” Wojciecha Dzieduszyckiego jako wyraz zainteresowań Orientem w dobie pozytywizmu, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 16” 1978, s. 49-64.

Dydaktyczna rola prezentowanych w „Górnoślązaku” staroindyjskich legend, „Kwartalnik Opolski” 1977, nr 1, s. 85-93.

Recepcja myśli buddyjskiej w poezji Młodej Polski, „Zeszyty Naukowe WSP w Opolu. Filologia Polska 13” 1975, s. 91-101.

 

Witryna, którą obecnie przeglądasz, wykorzystuje pliki cookies w celu poprawnej realizacji dostarczanych usług i informacji oraz w celach gromadzenia anonimowych informacji statystycznych. Więcej informacji >>

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close